Idea teatru
W wyniku porozumień jałtańskich Legnica przypadła Polakom i oni – zawsze w symbiozie, ale i w sporze z Rosjanami, często niszcząc niemiecką historię – zaczęli budować jej tożsamość. Nigdy łatwą, zawsze popękaną.
Chcemy rozmawiać z Wami o teatrze, którego sceną jest miasto. Nasz Teatr znany jest z tego, że wkracza w różne przestrzenie – do starej hali fabrycznej, zrujnowanego kina, zniszczonej sali teatralnej, zabytkowego kościoła, dziedzińca zamkowego. Naznaczamy te przestrzenie żywą obecnością, a grając w nich systematycznie, przywracamy je do życia, często ratując przed zagładą.
Pakt pomiędzy teatrem a publicznością oparty jest nie tylko na autentyczności, której źródła leżą w sytuacjach prezentowanych widzom na scenie. Nasz teatr to ludzie – aktorzy, którzy nie boją się krwi, potu czy mało komfortowych warunków sanitarnych, w jakich przychodzi im występować. Ten rodzaj realizmu definiuje nasz charakter pisma.
Najważniejsze z naszego punktu widzenia jest piękno wybranego do grania miejsca i jego naturalne otoczenie. Jeśli pada tam deszcz, aktorzy też mokną. I nie ma udawania w naszym stylu gry – jeśli aktor upada, uderza w prawdziwy beton na podłodze i tarza się w kurzu. Bo to różne przestrzenie wymagają każdorazowo innego sposobu grania, mówienia i ruchu scenicznego. I choć często zmagamy się z tymi przestrzeniami, uczymy się też od nich pokory. Nie podbijamy ich przecież jak zdobywcy, ale przywracamy je lokalnej społeczności. Dzieje się tak zarówno w Legnicy, jak i na wyjazdach w całym kraju. Niekiedy sprawia to, że lokalne władze okazują swą dla ruin łaskę i je ocalają. Wydaje się ważne, że teatr przekracza w ten sposób własne granice i dosłownie kształtuje rzeczywistość społeczną. Bez wątpienia jest to nowe pole działań teatralnych, pole nie do końca zagospodarowane, gdy – mówiąc otwarcie – teatr zmienia rzeczywistość.
Odyseja naszego teatru trwa już 14 lat. Zaczęło się od małych wiejskich kościółków, gdzie miejscowi chłopi pomagali aktorowi odgrywającemu Chrystusa dobrze przygotować się do Pasji. Dziś gramy też w wielkich poindustrialnych przestrzeniach. I każda z nich tworzy od nowa inny świat, inną rzeczywistość. Wierzę, że daje to nam i widzom to, co bodaj w życiu najważniejsze: wiarę i nadzieję w lepszy świat.
O Jacku Głombie
Urodzony w 1964 roku w Tarnowie. Reżyser i dyrektor teatralny. Od sierpnia 1994 roku jest dyrektorem Teatru Modrzejewskiej w Legnicy. Do ważniejszych wyreżyserowanych przez niego spektakli należą: Pasja wg Mieczysława Abramowicza (1995) wystawiona w zabytkowym legnickim Kościele Mariackim a następnie grana w świątyniach na terenie całego kraju, Zły wg Leopolda Tyrmanda (1996) wystawiony w starej poniemieckiej fabryce amunicji, Don Kichot Uleczony Krzysztofa Kopki (1997), Koriolan (wspólnie z Krzysztofem Kopką) wg Williama Szekspira (1998) zrealizowany na terenie byłych pruskich, a następnie radzieckich koszar wojskowych, Ballada o Zakaczawiu Jacka Głomba, Krzysztofa Kopki i Macieja Kowalewskiego (2000), grana w nieczynnym kinie „Kolejarz”, Hamlet, Książę Danii (wspólnie z Krzysztofem Kopką) wg Williama Szekspira (2001) w zrujnowanej sali teatralnej, Obywatel M – historyja (2003) Macieja Kowalewskiego, inspirowana życiorysem byłego premiera Leszka Millera, Wschody i Zachody Miasta (2003) i Szaweł (2004) Roberta Urbańskiego, Otello wg Williama Szekspira (2006) oraz Łemko Roberta Urbańskiego (2007) w byłym teatrze varietes na Zakaczawiu. Wystawił też głośne Zabijanie Gomułki wg Jerzego Pilcha (2007) w Lubuskim Teatrze w Zielonej Górze oraz sztukę Iwony Kusiak Zapach żużla w Teatrze im. Osterwy w Gorzowie (2009). Ostatnim dziełem teatralnym Głomba jest inscenizacja Księżnej D’Amalfi Johna Webstera w warszawskim Teatrze Studio (2010).Jacek Głomb za swą działalność reżyserską był wielokrotnie nagradzany. Otrzymał m.in. nagrodę za reżyserię Złego na III Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej w 1997 roku, za inscenizację Koriolana, wg Fundacji Theatrum Gedanense najlepszego spektaklu szekspirowskiego w Polsce w sezonie 1998/99. Ballada o Zakaczawiu zwyciężyła w VII Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej, a za jej reżyserię Głomba uhonorowano w 2002 roku najbardziej prestiżową w Polsce nagrodą reżyserską im. Konrada Swinarskiego, przyznawaną przez Miesięcznik „Teatr”. Otello przyniósł mu laur najlepszego reżysera X Międzynarodowego Festiwalu Szekspirowskiego w Gdańsku (2006), Zabijanie Gomułki zaś nagrodę reżyserską XIII Ogólnopolskiego Konkursu na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej.
Trzy z przedstawień Głomba – Pasja, Ballada o Zakaczawiu oraz Wschody i Zachody Miasta – zostały przeniesione do telewizji, dla której zrealizował też widowisko muzyczne Kwiaty polskie (2005).
W 2007 roku po raz pierwszy, dwa lata później po raz drugi Głomb zorganizował w Legnicy Międzynarodowy Festiwal Teatralny „Miasto”, uznany za najciekawsze wydarzenie kulturalne roku na Dolnym Śląsku. Trzecia edycja ma kulturalnie uświetnić rok polskiej prezydencji w Unii Europejskiej.
Ponadto Jacek Głomb był dyrektorem artystycznym XI Ogólnopolskiego Festiwalu Komedii „Talia” w Tarnowie (2008) oraz jurorem festiwali teatralnych.
W 2008 roku nakręcił swój debiutancki film fabularny Operacja Dunaj, którego światowa premiera odbyła się na festiwalu w Karlowych Warach w lipcu 2009 roku. Od tej pory film odwiedził festiwale w Polsce, Czechach, Bułgarii, Niemczech, Austrii, Portugalii, USA, Turcji, Indiach, na Islandii i na Litwie.
Zarys dziejów teatru w Legnicy
DO POŁOWY XIX WIEKU
Początki teatru w Legnicy giną w mroku dziejów. Kuglarze i żonglerzy (wędrowni muzykanci, śpiewacy, tancerze) musieli występować w mieście już od jego początków. Z pewnością wieków średnich sięga też tradycja uświetniania przedstawieniami teatralnymi uroczystości tak kościelnych, jak i świeckich, choć nie przechowały się żadne namacalne tego dowody. Uchwytne ślady legnickiego życia teatralnego pojawiają się w początkach XVII stulecia. Głównym nurtem był wówczas teatr szkolny, odgrywany po łacinie oraz po niemiecku, oraz teatr jezuicki, wystawny i bogaty inscenizacyjnie: używano w nim efektów świetlnych, latających maszyn, malowanych kulis i ruchomych dekoracji. Warto wspomnieć, że zarówno spektakle szkolne, jak i jezuickie były subsydiowane przez miasto.
Dla celów teatralnych często używano wówczas tzw. Sali Komedii (Comoediensaal) w miejskich sukiennicach; odnajmowano ją wędrownym trupom aktorskim. Niektóre przedstawienia odbywały się też na zamku oraz – od roku 1709 – w salach Akademii Rycerskiej. Jeden z jej rektorów, niejaki Joppich, napisał nawet wystawioną w lipcu 1739 roku sztukę pod łacińsko-niemieckim, niemiłosiernie długim na barokową modłę tytułem, opowiadającą o radości Polaków i Ślązaków (tak tak!) z nawrócenia z pogaństwa na chrześcijaństwo pod panowaniem Mieszka I. W rok później pokazano też mieszczanom sztukę o bitwie z Tatarami w 1241 roku.
Nagrody
2012
XVIII Międzynarodowy Festiwal Sztuk Przyjemnych i Nieprzyjemnych w Łodzi
Nagroda dla najlepszej aktorki Joanny Gonschorek za rolę Danuty Mutter / Stefanii Mutter w spektaklu "III Furie" (reż. M. Liber)
II Festiwal Młodego Kina "Piękni Dwudziestoletni" w Warszawie
Nagroda dla Anity Poddębniak za najlepszą rolę kobiecą (film "Kiedy ranne wstają zorze" w reż. M. Głowackiego)
Nagrody teatralne marszałka Województwa Dolnośląskiego Rafała Jurkowlańca za rok 2011
Najlepszy reżyser - Marcin Liber ("III Furie")
Najciekawsza kreacja kobieca - Joanna Gonschorek jako Danuta Mutter/Stefania Mutter w spektaklu "III Furie"
XIV Ogólnopolski Festiwal Sztuki Reżyserskiej "Interpretacje" w Katowicach
Nagroda Główna - Laur Konrada - dla Marcina Libera ("III Furie")
Nagroda dziennikarzy i fotoreporterów dla Marcina Libera za spektakl "III Furie"
Nagroda redakcji "Dziennika Teatralnego" dla Rafała Cielucha za rolę MC Apollo w spektaklu "III Furie"
2011
Nagroda Marszałka Województwa Dolnośląskiego dla Katarzyny Dworak za najlepszy epizod aktorski roku 2010 (rola Szalonej w spektaklu Lecha
Raczaka "Czas terroru").
Spektakl "III Furie" znalazł się w finale XVII Ogólnopolskiego Konkursu na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej. Reżyser Marcin Liber został w nim
wyróżniony za "koncepcję inscenizacyjną", Joanna Gonschorek zaś za "wstrząsającą rolę".
"III Furie" zdobyły także inne nagrody:
- nagrodę X Festiwalu Prapremier 2011 w Bydgoszczy oraz tamtejszą Nagrodę Młodych, przyznaną Rafałowi Cieluchowi za rolę Apolla i Ewie Galusińskiej za
rolę Profesorowej Markiewicz.
- nagrody aktorskie dla Rafała Cielucha, Katarzyny Dworak,Ewy Galusińskiej, Joanny Gonschorek i Małgorzaty Urbańskiej oraz nagrodę za kostiumy dla Grupy
Mixer i dodatkowo wyróżnienie Jury Młodych dla Joanny Gonschorek na XI Festiwalu Dramaturgii Współczesnej "Rzeczywistość przedstawiona" w Zabrzu.
2010
Ogólnopolski plebiscyt internetowy na Dzieło 20.lecia Wolnej Polski Teatr Modrzejewskiej zdobył 7 miejsce w gronie 16 kandydatów - laureatów w poszczególnych województwach.
„Pracapospolita, czyli tacy sami”
wyróżnienie dla Pawła Wolaka za rolę Pawła w spektaklu „Pracapospolita, czyli tacy sami”na X Festiwalu Rzeczywistość Przedstawiona w Zabrzu
Nagroda Stowarzyszenia Przyjaciół Teatru Modrzejewskiej. "Bomba Sezonu" dla Lecha Raczaka za "Czas terroru" - najlepszy spektakl sezonu teatralnego 2009/2010.
2009
„Fotografie”
Wyróżnienie za spektakl „Fotografie” na podstawie opowiadań Janusza Andermana w reżyserii Pawła Kamzy. IV Festiwal Polskich Sztuk Współczesnych R@Port w Gdyni.
Wyróżnienie dla Pawła Kamzy za stworzenie - wraz z zespołem Teatru im. H. Modrzejewskiej w Legnicy -oryginalnego świata scenicznego w spektaklu „Fotografie”. FESTIWAL DRAMATURGII WSPÓŁCZESNEJ "RZECZYWISTOŚĆ PRZEDSTAWIONA" ZABRZE 2009
Projekt społeczno-artystyczny „Teatr, którego sceną jest miasto”
- Dolnośląska Nagroda Kulturalna SILESIA, przyznawana przez Sejmik Województwa Dolnośląskiego
Dolnośląski plebiscyt internetowy na Dzieło Dwudziestolecia Wolnej Polski:
I miejsce w kategorii "Dzieło" za "wyjątkowe dokonania we współczesnej dramaturgii"
2008
„Łemko”
- nagrody aktorskie dla Zbigniewa Walerysia i Bogdana Grzeszczaka na XIV Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej
„Sami”
- Grand Prix XII Ogólnopolskiego Festiwalu Komedii TALIA w Tarnowie oraz nagrody dla:
- Katarzyny Dworak i Pawła Wolaka za tekst, reżyserię i role aktorskie,
- dla Anity Poddębniak za rolę
ZŁOTY FLOREN LEGNICKI
– Honorowe Wyróżnienie Prezydenta Miasta Legnicy – za wybitne osiągnięcia w dziedzinie kultury dla Teatru Modrzejewskiej w Legnicy oraz Stowarzyszenia Przyjaciół Teatru Modrzejewskiej
„Dziady”
- nominacja do Nagrody Marszałka Województwa Dolnośląskiego w kategorii „Najlepszy Spektakl Roku 2007” z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru
I Międzynarodowy Festiwal Teatralny „Miasto”
- Nagroda Marszałka Województwa Dolnośląskiego za „Najciekawsze Wydarzenie Teatralne Roku 2007 na Dolnym Śląsku” z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru
2007
„Osobisty Jezus”
- nagroda Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego dla zespołu aktorskiego spektaklu na 42. Festiwalu „Kontrapunkt” w Szczecinie
- druga nagroda na II Festiwalu R@Port w Gdyni
- główna nagroda na XIII Ogólnopolskim konkursie na wystawienie polskiej sztuki współczesnej
a ponadto nagrody:
- za reżyserię dla Przemysława Wojcieszka
- za scenografię dla Małgorzaty Bulandy
- za rolę Ryśka dla Przemysława Bluszcza
- za najlepszy współczesny tekst dramatyczny dla Przemysława Wojcieszka
- oraz wyróżnienie za rolę Tadka dla Wiesława Cichego
- nagroda za reżyserię spektaklu dla Przemysława Wojcieszka
- nagroda za scenografię dla Małgorzaty Bulandy
- nagroda za rolę Ryśka dla Przemysława Bluszcza na VI Festiwalu Prapremier w Bydgoszczy
Grand Prix – Nagroda Publiczności dla Przemysława Wojcieszka
- nagroda za reżyserię spektaklu dla Przemysława Wojcieszka
- nagroda za rolę Ryśka dla Przemysława Bluszcza
- nagroda za rolę Tadka dla Wiesława Cichego
- medal miesięcznika „Śląsk” im. Stanisława Bieniasza za najlepszy spektakl
„Made in Poland”
Wielka Nagroda Prix Visionica dla spektaklu w reżyserii Przemysława Wojcieszka i realizacji telewizyjnej Józefa Kowalewskiego na Międzynarodowym Festiwalu Twórczości Telewizyjnej Prix Visionica 2007 we Wrocławiu.
„Jonasz”
Nagroda wrocławskiego Ośrodka Kultury i Sztuki dla najlepszego aktora z Dolnego Śląska Tadeusza Ratuszniaka na 36. Ogólnopolskim Festiwalu Teatrów Jednego Aktora we Wrocławiu
„Wlotka.pl”
Nagroda za najlepszą rolę kobiecą dla Magdaleny Biegańskiej na Targach Nowej Dramaturgii w Radomiu
2006
„Made in Poland”
- nagroda jury (publiczności) dla najlepszego aktora Eryka Lubosa za rolę Bogusia na XII Ogólnopolskim Festiwalu Sztuk Przyjemnych i Nieprzyjemnych w Łodzi
- nagroda główna: Fotel Leona na VIII Przeglądzie Współczesnego Dramatu w Zielonej Górze
- Grand Prix I Festiwalu Teatralnego R@Port w Gdyni
„Otello”
- nagroda za reżyserię dla Jacka Głomba
- nagroda dla Ewy Galusińskiej za rolę Desdemony na X Międzynarodowym Festiwalu Szekspirowskim w Gdańsku
„Wlotka.pl”
- nagroda publiczności za reżyserię dla Pawła Kamzy na XV Międzynarodowym Festiwalu „Zderzenie” w Kłodzku
2005
„Made in Poland”
- „Laur Konrada” – główna nagroda na VII Ogólnopolskim Festiwalu Sztuki Reżyserskiej „Interpretacje” w Katowicach (oraz nagroda dziennikarzy)
- „Dolnośląski Brylant Roku 2004” w kategorii „Wydarzenie kulturalne roku” w plebiscycie TVP Wrocław, Polskiego Radia Wrocław, „Gazety Wyborczej” i „Słowa Polskiego – Gazety Wrocławskiej”
- nagroda Marszałka Województwa Dolnośląskiego za Wydarzenie Teatralne Roku
- nagroda dla Janusza Chabiora za rolę Wiktora
- wyróżnienie dla Anity Poddębniak za rolę Ireny na 45. Kaliskich Spotkaniach Teatralnych – Festiwalu Sztuki Aktorskiej
- Grand Prix XI Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej, a ponadto nagrody dla:
- Przemysława Wojcieszka za reżyserię
- Janusza Chabiora za rolę Wiktora
- Eryka Lubosa za rolę Bogusia
- wyróżnienie dla Anity Poddębniak za rolę Ireny
- nagroda dla autora spektaklu Przemysława Wojcieszka
- nagroda dla Janusza Chabiora za rolę Wiktora na IV Festiwalu Prapremier w Bydgoszczy
- nagroda dla Przemysława Wojcieszka za reżyserię spektaklu
- nagroda dla Eryka Lubosa za rolę Bogusia
- nagroda dlaJanusza Chabiora za rolę Wiktora na V Festiwalu Dramaturgii Współczesnej „Rzeczywistość Przedstawiona” w Zabrzu
- nagroda główna
- wyróżnienie dla Janusza Chabiora za kreację aktorską w roli Wiktora na XXXV Jeleniogórskich Spotkaniach Teatralnych
„Zona”
- nagroda „za Największą Formę Małych Form” dla Bohdana Cieślaka za scenografię do spektaklu na 40. Festiwalu „Kontrapunkt” w Szczecinie
2004
„Szaweł” - wyróżnienie dla Janusza Chabiora za rolę Rufusa na III Festiwalu Prapremier w Bydgoszczy
2003
„Szpital Polonia”
- nagroda dla Pawła Kamzy za reżyserię spektaklu w IX Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej;
- wyróżnienie dla Anity Poddębniak za rolę pielęgniarki Danusi na II Festiwalu Prapremier w Bydgoszczy
- nagroda dla Joanny Gonschorek za rolę Janiny Śledź
- nagroda dla Pawła Kamzy za scenariusz i reżyserię spektaklu na VII Ogólnopolskim Festiwalu Komedii TALIA w Tarnowie
2002
„Ballada o Zakaczawiu”
- nieregulaminowa nagroda specjalna dla Waldemara Krzystka za reżyserię telewizyjnej wersji spektaklu na II Krajowym Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej „Dwa Teatry Sopot 2002”
2001
„Wznowienie”
- nagroda aktorska dla Anity Poddębniak za rolę Joanny na XIV Międzynarodowym Festiwalu „Teatr w walizce” w Łomży
„Ballada o Zakaczawiu”
- nagroda dla Jacka Głomba za reżyserię spektaklu oraz za próbę stworzenia „teatru miejsca” i animację pracy zbiorowej;
- nagroda aktorska dla Przemka Bluszcza za rolę Benka Cygana;
- nagroda za muzykę dla Bartka Straburzyńskiego na I Festiwalu Dramaturgii Współczesnej „Rzeczywistość przedstawiona” w Zabrzu
- Nagroda Główna w VII Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej
- „Brylant 2000 roku” w Plebiscycie Widzów, Czytelników i Słuchaczy Dolnośląskich Mediów w kategorii „Wydarzenie Kulturalne Roku”
- nominacja reżysera spektaklu Jacka Głomba do Paszportu „Polityki”
- nominacja reżysera spektaklu, Jacka Głomba do nagrody „Pegaz 2001” w kategorii „teatr”
- nagroda im. Konrada Swinarskiego dla Jacka Głomba za reżyserię spektaklu, przyznawana przez miesięcznik „Teatr”
- nagroda Ośrodka Telewizji Polskiej we Wrocławiu dla Przemka Bluszcza za rolę Benka Cygana
- wyróżnienie aktorskie dla Małgorzaty Urbańskiej za rolę major Nataszy Tiereżkowej i dla Przemka Bluszcza za rolę Benka Cygana na 42. Kaliskich Spotkaniach Teatralnych – Festiwalu Sztuki Aktorskiej
1999
„Koriolan” - nagroda Fundacji Theatrum Gedanense dla najlepszego spektaklu szekspirowskiego w Polsce w sezonie 98/99
1997
„Zły” - nagroda dla Jacka Głomba za reżyserię spektaklu w III Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej
1996
„Jak wam się podoba” - nagroda Fundacji Theatrum Gedanense dla najlepszego spektaklu szekspirowskiego w Polsce w sezonie 95/96
Scena i widownia teatru
W roku 2008 budynek przeszedł gruntowną renowację, zarówno od zewnątrz, jak i od wewnątrz.
